Waarom vond Marcus het nodig op die manier zijn Blijde Boodschap af te sluiten? Was ook hij misschien ontgoocheld of zag hij hoe moeizaam de Boodschap ingang vond? Vermoedelijk schreef hij zijn evangelie in Rome en wel in een periode dat de vervolging van de christenen was begonnen. Ook in zijn gemeente vluchtten velen voor het geweld en zweeg men vanwege de angst en het verraad dat overal loerde. Waren deze Romeinse gelovigen als de vrouwen? En was er dan gelukkig nog die jongeman in een wit kleed, dezelfde die eerst was gevlucht in de Hof van Olijven, die nu bleef getuigen?
Sommige exegeten vragen zich af of de vrees en het zwijgen in de tekst ook niet positief kunnen begrepen worden. In dat verband was ik getroffen door de commentaar van Charles Vergeer, een grote kenner van de antieke wereld. In zijn boek De kunst van de stilte noemt hij dit bijbelfragment het mooiste paasgetuigenis van heel het evangelie dat helaas door de latere verhalen in diskrediet werd gebracht.
De vrees en het zwijgen van de vrouwen, zo zegt hij, was niets anders dan een reactie van huiver en ontzag, omdat ze de aanwezigheid van God tastbaar voelden. Als eenvoudige, kwetsbare mensen overviel hen plots een ervaring van absolute aanwezigheid. Een diepe ontroering maakte zich van hen meester en ze werden stil door dit onzegbaar mysterie. Het was dezelfde ervaring die Mozes bij het braambos onderging, Elia op de berg, Abraham op de berg Moria en de leerlingen tijdens de storm. Telkens ging het om een ervaring waarbij Gods grootheid en kracht zich aan mensen openbaart en ze deze aanwezigheid in vrees en schroom ondergaan.
Vanuit God gezien ging het telkens om dezelfde kracht, vanuit de mens gezien zette men bij elke ervaring een stap verder in het besef van Gods betrokkenheid op deze wereld. Op zichzelf beschouwd zijn al deze verhalen kwetsbaar en stil, zonder dwingende bewijskracht. Maar als heils-geschiedenis vormen ze een groeiend getuigenis van Gods onbedwingbare grootheid.

Marcus schrijft daarom dat de vrouwen niet naar het graf gaan, maar naar een gedenkteken of herdenkingsmonument (mnémeion). Hij spreekt niet over een lijk en de dood.
En als de vrouwen binnengaan zien ze een jongeman zitten, gekleed in een witte, linnen doek. Marcus spreekt over een neaniskos, een woord dat gebruikelijk was om een militaire rekruut mee aan te duiden. De eerste christenen noemden zo ook de dopelingen. De jongeman verwijst zo naar de doopleerlingen in de paasnacht, die na de onderdompeling met een wit kleed werden bekleed. Door de doop deelden zij in het lijden en de dood van Jezus en stonden zij op tot een nieuw leven.
Marcus verbindt zo de ervaring van de vrouwen met zijn persoonlijke ervaring en met hetgeen de latere gemeente van Rome meemaakte. Jezus is opgewekt uit de dood, getuigt de man. Egerthè; letterlijk: Hij werd wakker gemaakt, wenkend gewekt naar een nieuw bestaan. Gods kracht stond op in Hem.

Abraham stond voor een verschrikkelijke keuze: zijn zoon offeren of angstig weigeren en misschien gestraft worden. Mozes zag de vernedering van zijn volk. Elia vluchtte voor het godsdienstgeweld van een kleinerende priesterkaste. De leerlingen ondergingen de macht van de natuurelementen. Jezus, de gerechtige en liefdevolle, onderging het onrecht van een smadelijke kruisdood. Telkens ging het om een negatieve, bedreigende en uitzichtloze ervaring, waarbij men onverwacht Gods kracht onderging. Zo werd een tegendraads spoor getrokken en zette men een laatste stap in een bevrijdingstheologie: dat zelfs de dood aan deze heilbrengende kracht geen halt kan toeroepen.

Ook wij worden vandaag uitgenodigd om boven onze kleine persoon uit ons in die traditie van vertrouwen te plaatsen: ons te laten transformeren door de kracht van deze oude verhalen, door de symboliek van licht en water en door de gemeenschap hier om ons heen. We worden uitgenodigd om tegen de tijdstroom van de westerse samenleving in te gaan, waar de mens op zichzelf is teruggeworpen en vertrouwvolle overgave wantrouwig als naïviteit wordt gezien. We worden uitgenodigd om zoals de vrouwen Gods grootheid in huiver en stilte te ondergaan.

Marcel Braekers o.p.